Een bedrijfsarts mag niet vragen naar een specifieke diagnose, de naam van een aandoening of de aard van de ziekte als dat niet direct relevant is voor de beoordeling van functionele beperkingen in relatie tot werk. De privacy van een zieke medewerker wordt beschermd door de AVG en het medisch beroepsgeheim. Dat betekent dat er duidelijke grenzen bestaan aan wat een bedrijfsarts mag vragen en vooral aan welke informatie er met de werkgever gedeeld mag worden. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de rechten van werknemers bij ziekteverzuim en de rol van de bedrijfsarts.

Welke medische informatie is verboden voor de bedrijfsarts om te delen?

De bedrijfsarts mag geen medische diagnose, naam van een ziekte, behandeldetails of medicijngebruik delen met de werkgever. Het medisch beroepsgeheim en de AVG verbieden het delen van deze gegevens. De werkgever ontvangt uitsluitend functionele informatie: wat kan de medewerker wel of niet, en wat is de verwachte duur van het verzuim.

Concreet betekent dit dat de bedrijfsarts na een spreekuur alleen het volgende aan de werkgever mag terugkoppelen:

• De mate van arbeidsongeschiktheid (volledig of gedeeltelijk)
• De verwachte duur van het verzuim
• De functionele beperkingen en mogelijkheden van de medewerker
• Advies over aanpassingen in het werk of re-integratiemogelijkheden

Alles wat buiten deze functionele terugkoppeling valt, is beschermd. Denk aan psychische klachten, een specifieke diagnose zoals kanker of een burn-out, of informatie over privéomstandigheden. Zelfs als de medewerker zelf aan de werkgever vertelt wat er aan de hand is, blijft de bedrijfsarts gebonden aan het beroepsgeheim. De bedrijfsarts bevestigt of ontkent in dat geval niets.

De probleemanalyse die de bedrijfsarts opstelt, bevat een beoordeling van beperkingen en mogelijkheden. Dit document vormt de basis voor het Plan van Aanpak dat werkgever en werknemer samen opstellen. Ook in dit document staan geen medische diagnoses.

Wat mag een bedrijfsarts wél vragen tijdens een spreekuur?

Een bedrijfsarts mag tijdens het spreekuur vragen stellen over klachten, beperkingen, het dagelijks functioneren, de werksituatie en factoren die herstel beïnvloeden. Deze vragen zijn gericht op het beoordelen van de belastbaarheid en het opstellen van een goed re-integratieadvies, niet op het stellen van een medische diagnose.

Typische vragen die een bedrijfsarts mag stellen zijn:

• Welke klachten ervaar je en hoe beïnvloeden die je dagelijks functioneren?
• Welke werkzaamheden kun je nog wel uitvoeren?
• Zijn er factoren op het werk die bijdragen aan je klachten?
• Hoe ziet je thuissituatie eruit en zijn er omstandigheden die herstel belemmeren?
• Welke behandeling volg je en hoe verloopt die?
• Wat heb je nodig om (gedeeltelijk) terug te keren naar werk?

Het verschil met onterechte vragen zit in het doel. Alle vragen van de bedrijfsarts moeten gericht zijn op het inschatten van de functionele mogelijkheden en het bevorderen van werkhervatting. De bedrijfsarts gebruikt de antwoorden om een probleemanalyse op te stellen, maar deelt de medische details niet met de werkgever. Je bent als medewerker overigens niet verplicht om alle vragen te beantwoorden, maar medewerking helpt wel bij een goede beoordeling van je situatie.

Wat is het verschil tussen een bedrijfsarts en de huisarts bij ziekteverzuim?

Het belangrijkste verschil is het perspectief: de huisarts richt zich op diagnose en behandeling van je gezondheidsklachten, terwijl de bedrijfsarts beoordeelt wat je ondanks die klachten nog kunt doen in je werk. De bedrijfsarts adviseert over belastbaarheid en re-integratie, de huisarts over medisch herstel.

De rol van de huisarts

Je huisarts is je behandelend arts. Die stelt een diagnose, schrijft medicatie voor en verwijst je eventueel door naar een specialist. De huisarts heeft een behandelrelatie met jou en is gebonden aan het medisch beroepsgeheim richting iedereen, inclusief je werkgever en de bedrijfsarts. De huisarts mag zonder jouw toestemming geen informatie delen met de bedrijfsarts.

De rol van de bedrijfsarts

De bedrijfsarts is geen behandelaar maar een adviseur. Deze arts beoordeelt je beperkingen in relatie tot je werk en adviseert zowel jou als je werkgever over de mogelijkheden voor werkhervatting. De bedrijfsarts werkt binnen het kader van de Wet verbetering Poortwachter en heeft een onafhankelijke positie. Dat betekent dat de bedrijfsarts niet in dienst is van je werkgever, maar via een arbodienst werkt en een eigen medisch oordeel vormt.

Een veelvoorkomend misverstand is dat een ziekmelding door de huisarts automatisch betekent dat je ook arbeidsongeschikt bent. Dat is niet zo. De bedrijfsarts maakt een eigen beoordeling. Het kan voorkomen dat je huisarts je adviseert om rust te nemen, terwijl de bedrijfsarts oordeelt dat je aangepast werk kunt verrichten.

Wat kan een werknemer doen bij onterechte vragen van de bedrijfsarts?

Als een bedrijfsarts vragen stelt die je als onterecht of grensoverschrijdend ervaart, mag je weigeren om te antwoorden. Daarnaast kun je een klacht indienen bij de arbodienst, een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV, of een second opinion bij een andere bedrijfsarts aanvragen. Je hebt als werknemer duidelijke rechten bij ziekteverzuim.

Stap voor stap kun je het volgende doen:

1. Geef aan dat je de vraag niet wilt beantwoorden. Je bent niet verplicht om medische details te delen die niet relevant zijn voor je werkhervatting. Leg rustig uit dat je vindt dat de vraag buiten de functionele beoordeling valt.
2. Vraag om een second opinion. Sinds 2017 heb je het recht om een second opinion aan te vragen bij een andere bedrijfsarts. De kosten hiervan zijn voor de werkgever.
3. Vraag een deskundigenoordeel aan bij het UWV. Als je het niet eens bent met het oordeel van de bedrijfsarts over je belastbaarheid, kun je het UWV vragen om een onafhankelijk oordeel.
4. Dien een klacht in. Elke gecertificeerde arbodienst heeft een klachtenprocedure. Je kunt ook een klacht indienen bij het tuchtcollege als je vindt dat de bedrijfsarts onprofessioneel heeft gehandeld.

Het is belangrijk om te weten dat de AVG je beschermt tegen het onrechtmatig verwerken van medische gegevens. Als je vermoedt dat de bedrijfsarts medische informatie heeft gedeeld met je werkgever, kun je ook een klacht indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Mag een werkgever vragen naar de reden van ziekmelding?

Nee, een werkgever mag niet vragen naar de specifieke reden, diagnose of aard van je ziekte. De werkgever mag alleen vragen wanneer je verwacht weer aan het werk te kunnen, of je nog bepaalde taken kunt uitvoeren, en of er aanpassingen nodig zijn. De AVG verbiedt werkgevers om medische gegevens te registreren of te verwerken.

Wat een werkgever wél mag vragen bij een ziekmelding:

• Hoe lang je denkt afwezig te zijn
• Of er lopende werkzaamheden zijn die overgedragen moeten worden
• Of je bereikbaar bent voor contact
• Of het verzuim werkgerelateerd is (zonder naar details te vragen)
• Of je aangepast werk kunt doen

Veel werkgevers vragen uit betrokkenheid naar wat er aan de hand is. Hoewel dat begrijpelijk is, mag je als werknemer weigeren om hierop te antwoorden. Als je vrijwillig informatie deelt, mag de werkgever die informatie niet vastleggen in een personeelsdossier. De casemanager van de arbodienst is het juiste aanspreekpunt voor de verzuimbegeleiding en zorgt ervoor dat de privacy van de zieke medewerker gewaarborgd blijft.

Leidinggevenden spelen een grote rol bij verzuim. Uit ervaring weten we dat ongeveer 40% van het langdurig verzuim een niet-medische oorzaak heeft. Juist daarom is het belangrijk dat werkgevers het gesprek voeren over werkgerelateerde factoren, zonder de medische privacy te schenden.

Hoe Masters in Vitaliteit helpt met privacy en verzuimbegeleiding

Bij ons staat de privacy van de zieke medewerker altijd voorop. Als gecertificeerde arbodienst zorgen we ervoor dat de grenzen tussen medische informatie en functionele terugkoppeling helder blijven. Onze bedrijfsartsen werken onafhankelijk en volgens de AVG, zodat zowel werkgever als werknemer weten waar ze aan toe zijn.

Wat we concreet voor je organisatie doen:

• Vaste casemanager die het verzuimproces coördineert en de communicatie tussen alle betrokkenen bewaakt
• Verzuimbegeleiding vanaf week 1 waarbij we werken op drie niveaus: medewerker, leidinggevende en organisatie
• Deskundige bedrijfsartsen die functionele beoordelingen opstellen zonder medische privacy te schenden
• Ondersteuning van leidinggevenden bij het voeren van goede verzuimgesprekken binnen de wettelijke kaders
• Webportaal waarin alleen toegestane informatie wordt gedeeld, volledig AVG-proof

Bekijk ons volledige aanbod op de pagina met onze diensten voor verzuimbegeleiding en preventie. Wil je weten hoe wij jouw organisatie kunnen ondersteunen bij verzuimbegeleiding die zowel effectief als privacyproof is? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek over de mogelijkheden.