Een bedrijfsarts is een geregistreerd medisch specialist met een vierjarige vervolgopleiding in bedrijfsgeneeskunde, terwijl een arboarts een basisarts is die onder supervisie van een bedrijfsarts werkt binnen de arbozorg. Het belangrijkste verschil zit in opleiding, registratie en bevoegdheden: alleen een bedrijfsarts mag zelfstandig medische beoordelingen uitvoeren en een probleemanalyse opstellen in het kader van de Wet verbetering Poortwachter. Een arboarts voert taken uit in taakdelegatie en werkt altijd onder verantwoordelijkheid van een bedrijfsarts. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over beide functies, zodat je als werkgever weet wanneer je welke arts inschakelt.

Welke opleiding en registratie heeft een bedrijfsarts versus een arboarts?

Een bedrijfsarts heeft na de basisopleiding geneeskunde een vierjarige specialisatie in bedrijfsgeneeskunde afgerond en staat geregistreerd als medisch specialist in het BIG-register. Een arboarts is een basisarts met een BIG-registratie als arts, maar zonder de specialisatie bedrijfsgeneeskunde. De arboarts heeft doorgaans wel aanvullende cursussen of ervaring in arbozorg, maar mist de formele specialistenregistratie.

De BIG-registratie van een bedrijfsarts valt onder het specialisme bedrijfsgeneeskunde. Dit betekent dat de bedrijfsarts zich elke vijf jaar moet herregistreren en aan strenge eisen voldoet op het gebied van nascholing, intervisie en praktijkervaring. Een arboarts staat weliswaar in het BIG-register als basisarts, maar draagt niet de titel van specialist.

Binnen de bedrijfsgeneeskunde bestaan ook de termen AIOS en ANIOS. Een AIOS Bedrijfsgeneeskunde is een arts in opleiding tot specialist die onder supervisie werkt en alle aspecten van het vak leert. Een ANIOS Bedrijfsgeneeskunde is een basisarts die wel binnen de bedrijfsgeneeskunde werkt, maar (nog) niet de vervolgopleiding volgt. Beide werken onder verantwoordelijkheid van een geregistreerde bedrijfsarts.

Wat mag een arboarts wel en niet doen vergeleken met een bedrijfsarts?

Een arboarts mag verzuimgesprekken voeren, medische informatie verzamelen en adviseren over werkhervatting, maar uitsluitend in taakdelegatie van een bedrijfsarts. De bedrijfsarts blijft eindverantwoordelijk en is de enige die zelfstandig een probleemanalyse mag opstellen, een functionele mogelijkhedenlijst mag afgeven en medische beoordelingen mag uitvoeren voor het UWV.

Taken die alleen een bedrijfsarts mag uitvoeren

• Het opstellen van een probleemanalyse waarin de aard van de beperkingen, mogelijkheden en het verwachte herstel worden vastgelegd
• Het afgeven van een functionele mogelijkhedenlijst voor het UWV
• Het beoordelen of een werknemer geschikt is voor het eigen werk of aangepast werk
• Het uitvoeren van een Preventief Medisch Onderzoek (PMO) of PAGO
• Het adviseren bij complexe re-integratievraagstukken en het beoordelen van arbeids(on)geschiktheid

Taken die een arboarts in taakdelegatie mag uitvoeren

• Verzuimspreekuren houden en werknemers spreken over hun klachten en herstel
• Voorlopige adviezen geven over werkhervatting en re-integratie
• Medische gegevens verzamelen en voorbereiden voor de bedrijfsarts
• Eenvoudige verzuimbeoordelingen uitvoeren bij kortdurend verzuim

Het verschil in bevoegdheden is relevant voor werkgevers die aan de Wet verbetering Poortwachter willen voldoen. Als een probleemanalyse niet door een bedrijfsarts is opgesteld, kan het UWV deze afwijzen. Dit kan uiteindelijk leiden tot een loonsanctie, waarbij je als werkgever tot een jaar langer het loon moet doorbetalen.

Wanneer schakelt een werkgever een bedrijfsarts in en wanneer volstaat een arboarts?

Een werkgever moet een bedrijfsarts inschakelen bij langdurig verzuim, complexe medische situaties en alle wettelijk verplichte beoordelingen volgens de Wet verbetering Poortwachter. Bij kortdurend, overzichtelijk verzuim kan een arboarts onder supervisie van een bedrijfsarts een eerste beoordeling doen en praktisch adviseren over werkhervatting.

Concreet is de inzet van een bedrijfsarts verplicht op de volgende momenten in het re-integratietraject:

1. Binnen zes weken na ziekmelding: de bedrijfsarts stelt de probleemanalyse op, die de basis vormt voor het Plan van Aanpak
2. Bij de eerstejaarsevaluatie: de bedrijfsarts beoordeelt de voortgang van de re-integratie
3. Bij dreigende langdurige arbeidsongeschiktheid: de bedrijfsarts adviseert over eventuele aanpassingen, een arbeidsdeskundig onderzoek of een WIA-aanvraag
4. Bij een second opinion: een werknemer heeft het recht om een andere bedrijfsarts te raadplegen

Een arboarts kan goed ingezet worden voor reguliere verzuimspreekuren bij kortdurend verzuim, zoals griep of een lichte blessure. Zodra het verzuim langer dreigt te duren of er sprake is van psychische klachten, arbeidsconflicten of onduidelijke diagnoses, is de expertise van een bedrijfsarts nodig. Bedenk dat ongeveer 40% van het langdurig verzuim een niet-medische oorzaak heeft, zoals problemen in de privésfeer of op het werk. Juist in die gevallen is een ervaren bedrijfsarts waardevol, omdat die de samenhang tussen gezondheid, werk, privé en persoon kan beoordelen.

Hoe werken een bedrijfsarts en arboarts samen binnen een arbodienst?

Binnen een arbodienst werken een bedrijfsarts en arboarts samen via het principe van taakdelegatie. De bedrijfsarts is eindverantwoordelijk voor de medische beoordeling en het beleid, terwijl de arboarts onder diens supervisie dagelijkse verzuimtaken uitvoert. Dit zorgt voor een efficiënte verdeling van werk zonder dat de kwaliteit van de verzuimbegeleiding in het geding komt.

In de praktijk ziet deze samenwerking er vaak als volgt uit: de arboarts voert de eerste verzuimgesprekken en rapporteert bevindingen aan de bedrijfsarts. De bedrijfsarts beoordeelt de casus, stelt de probleemanalyse op en bepaalt het re-integratiebeleid. Bij vervolgafspraken kan de arboarts de voortgang monitoren, mits de bedrijfsarts bereikbaar blijft voor overleg.

Naast de bedrijfsarts en arboarts spelen ook andere professionals een rol binnen een arbodienst. Een casemanager coördineert het verzuimproces en bewaakt of alle stappen volgens de Wet verbetering Poortwachter worden uitgevoerd. Een arboverpleegkundige ondersteunt de bedrijfsarts, begeleidt werknemers in verzuim en adviseert over preventie en inzetbaarheid. Deze multidisciplinaire aanpak zorgt ervoor dat werkgevers op elk niveau ondersteuning krijgen.

De kwaliteit van de samenwerking hangt sterk af van de organisatie van de arbodienst. Korte communicatielijnen tussen de bedrijfsarts, arboarts en casemanager maken het verschil tussen een soepel re-integratietraject en een proces vol vertragingen.

Waar moet je op letten bij het kiezen van een arbodienst met gekwalificeerde artsen?

Let bij het kiezen van een arbodienst op de registratie van de artsen, de beschikbaarheid van een vaste bedrijfsarts, de samenwerking met casemanagers en de certificering van de dienst. Een gecertificeerde arbodienst garandeert dat de bedrijfsarts daadwerkelijk BIG-geregistreerd is als specialist bedrijfsgeneeskunde en dat de kwaliteit van de dienstverlening aan wettelijke normen voldoet.

Gebruik deze checklist bij het beoordelen van een arbodienst:

• BIG-registratie controleren: vraag of de bedrijfsarts geregistreerd staat als specialist bedrijfsgeneeskunde. Dit kun je zelf verifiëren via het BIG-register
• Vaste contactpersonen: een vaste bedrijfsarts en casemanager kennen je organisatie en kunnen sneller en gerichter adviseren
• Certificering: controleer of de arbodienst gecertificeerd is. Dit is een wettelijke vereiste voor arbodiensten
• Bereikbaarheid en communicatie: korte lijnen en snelle reactietijden voorkomen onnodige vertragingen in het re-integratieproces
• Breedte van het team: een arbodienst met bedrijfsartsen, casemanagers, arboverpleegkundigen en arbeidsdeskundigen biedt complete verzuimbegeleiding
• Aandacht voor preventie: een goede arbodienst richt zich niet alleen op verzuim, maar helpt ook bij het voorkomen van uitval via PMO, RI&E-toetsing en advies over werkdruk en stress

Vraag ook naar de werkwijze bij taakdelegatie. Als een arboarts wordt ingezet, wil je weten hoe de supervisie door de bedrijfsarts is geregeld. Is de bedrijfsarts direct beschikbaar voor overleg? Worden probleemanalyses altijd door de bedrijfsarts zelf opgesteld? Deze vragen helpen je om te beoordelen of de arbodienst voldoet aan de wettelijke eisen en of je medewerkers de juiste zorg krijgen.

Hoe Masters in Vitaliteit helpt met verzuimbegeleiding door gekwalificeerde bedrijfsartsen

Bij ons staat kwaliteit voorop. Als gecertificeerde arbodienst met twee ervaren bedrijfsartsen in het directieteam combineren we medische expertise met persoonlijke aandacht. Onze aanpak richt zich op vier domeinen: gezondheid, werk, privé en persoon, omdat we weten dat 40% van het langdurig verzuim een niet-medische oorzaak heeft.

Dit bieden we concreet:

• BIG-geregistreerde bedrijfsartsen die zelfstandig probleemanalyses opstellen en je medewerkers begeleiden bij re-integratie
• Vaste casemanagers die het verzuimproces coördineren en werken op drie niveaus: medewerker, leidinggevende en organisatie
• Drie pakketten afgestemd op jouw behoefte: Vitaal Basis voor wettelijke verplichtingen, Vitaal Plus met verzuimbegeleiding vanaf week 1, en Vitaal Totaal voor volledige ontzorging inclusief spreekuren. Bekijk ons volledig aanbod van diensten en pakketten voor meer informatie
• Korte communicatielijnen dankzij ons compacte team van 45 professionals
• Preventieve diensten zoals PMO, advies over werkdruk en ondersteuning bij het creëren van een gezonde werkcultuur

Wil je weten welk pakket bij jouw organisatie past? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek over verzuimbegeleiding die echt werkt.